Monumentalna sztuka Starego Państwa nie ma sobie równych pod względem realizacji założeń ideowych dawnego Egiptu. Do najważniejszych realizacji tego okresu należy architektura sepulkralna, której z czasem podporządkowano nawet naturę. Grobowce przeszły znamienną metamorfozę od mastab – budowli grobowych w kształcie ściętego ostrosłupa do piramidy w kształcie ostrosłupa. Formą przejściową jest piramida schodkowa, złożona z kilku nałożonych na siebie zmniejszających się ku górze mastab, jak w piramidzie Dżosera.

            Powstanie cywilizacji egipskiej było związane z warunkami naturalnymi, przede wszystkim zaś z klimatem, umożliwiającym przekształcenie gospodarki zbieracko-rybacko-łowieckiej w wytwórczą, polegającą na hodowli zwierząt i uprawie roślin. Pierwotne osady rozwinęły się w wielkie miasta-państwa, nierzadko wiodące ze sobą wojny. Jednoczenie osad w większe organizacje doprowadził do powstania dwóch państw: na północy obszaru obejmującego Deltę Nilu (zwanej Dolnym Egiptem), na południu zaś długiego pasa upraw wzdłuż Nilu, zwanego Górnym Egiptem.